संविधानसभा, विशेष गरेर यसका ‘टावर पर्सनालिटी’ हरू नेपाली राजनीतिमा असफल भए भन्न अब हिचकिचाउनु परेन । विचित्रकै भयो, हाम्रो संविधानसभा । सेना समायोजन शीर्षकअन्तर्गत, छ महिनामा गरिसक्नुपर्ने कामलाई त्यसले चार वर्ष लगायो । दुई वर्षमा घोषणा गरिसक्नुपर्ने संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्रको संविधान बनाउन त्यसलाई ठ्याक्कै चार वर्ष लाग्यो, त्यो पनि बेवारिस बनाएर । यस्तै गर्नु

२०५२ सालमा माओवादीले प्रारम्भमा गरेको कथित जनयुद्धका क्रममा अधिकांश निहत्था नेपाली नागरिकहरुको हत्यामा प्रयोग भएका हतियार र ती हतियार चलाउन प्रयोग भएका कथित जनसेना साथै युद्धका दौरान जनासेना भएका र शान्ति प्रक्रियासंगै वाई.सी एल बनेकाहरुको सट्टामा भर्ति भएकाहरु राज्यको प्रत्यक्ष नियन्त्रणमा आएका छन् l हिंशा आतंकको छायाँमा जीवन विताउन वाध्य नेपाली जनताको निम्ती, हिंशा भड्किएको

    “स्थायी रहने भनेका मैले गरेका कर्ममात्र हुन्, मैले भनेका वा लेखेका होईनन्” महात्मा गान्धी गान्धीजीको उक्त भनाई कति सान्दर्भिक र अर्थपूर्ण छ मानवजीवनमा अमरत्व प्राप्त गर्न ? यही प्रश्नले निर्धारित गर्छ शायद मानिसको जीवनपर्यन्त फैलिने उसको सुवास । संसारिक लिलाको समाप्तिपछि पनि मानिस बांच्छ भने केवल उसको आफ्नै असल कर्मका बलले बांचेको हुन्छ,

“पुस्तकहरु सभ्यताका परिचायक हुन्, पुस्तकविना ईतिहास मौन हुन्छ,साहित्य लाटो हुन्छ, विज्ञान कूंजो हुन्छ अनि विचार र कल्पनाहरु अचल हुन्छन्”। वारवरा डव्ल्यू टक्म्यान,(अमेरिकी लेखिका)। हुन पनि हो, कुनै पनि समाजको सामाजिक, राजनैतिक , आर्थिक सवै क्षेत्रको गवाहस्वरुप लिखित दस्तावेज छैन भने त्यो समाजको सभ्यताको विकासको तुलनात्मक दृष्टिकोणमा नै पूर्ण बिराम लाग्नेछ। त्यसमा पनि साहित्य भनेको तत्कालिन

  नेपाली हुँ कठिन गिरीमा, चढ्न लाई सिपालु बैरिनै होस् तर छुं बहुतै दीन माथी दयालु तातो रातो रगत रिपुको, प्युन हरदम तयार मेरो प्रिय खुकुरी, यो हेर भै होशियार ||| नेपाली भाषाको साहित्यमा बिरताको यश गान र गौरब गाथाको गीत गाउने युग कबि शिद्धि चरण श्रेष्ठको जन्म बि स. १९६८ साल ज्येष्ठ ९ गते

  आधुनिक बिश्वको गरिब धनि, शिक्षित अशिक्षित, सबै समाज र देशमा समय समयमा मानब सभ्यतालाइ नै कलंकित पार्ने, मन मस्तिष्क नै स्तम्भित पार्ने अविश्वनीय प्रकारको घरेलु हिंसाको घटना घटी नै रहेको छ l संसारको एउटा साश्वत सत्य के हो भने कुनै पनि मानिस (पेशेवार अपराधी भैसकेको बाहेक ) ले आफूलाइ इच्छा वा रहरले खराब वा

  नेपाली राजनीतिक वृतमा अहिले एमालेको आन्तरिक एकताको चर्चा जोड-तोडले चलेको छ l संबिधान सभाको गणितमा विभिन्न कारणले गर्दा तेस्रो बन्न पुगेको भएता पनि नेपालको राजनीतिको प्रमुख शक्तिको रुपमा रहेको पार्टी भएको हुनाले त्यस पार्टीका गतिविधिलाई चासोका साथ हेरिनुलाइ स्वभाविकनै मान्न पर्छ l नेपालका राजनैतिक पार्टीहरुमा विग्रहको शृंखलानै चलेको अवस्थामा एमालेको आन्तरिक एकताको चर्चाले सर्वसाधारण

  नेपाली समाजको चेतना आधारभूत रूपमा अहिंसावादी छ । यो कुनै उपदेश होइन । यो हो नेपाली इतिहासको सय वर्षे निचोड । नेपालमा जति पनि हिंसात्मक विद्रोह भएका छन् तिनले सहिद जन्माउनेबाहेक अर्को कुनै काम गरेका छैनन् । यो वाक्यलाई सहिदप्रतिको अपमान नठानियोस् । सहादतपछिका आन्दोलनहरूका लागि यस्ता सहादतहरूको अत्यन्तै ठूलो प्रेरणा रहेको छ ।

  नेपालमा मजदुरहरू कति छन् ? यो मुद्दा संधै या विवादको विषय या त ठट्टाको विषय बन्ने गरेको छ ।उच्चस्तरीय भूमिसुधार आयोगको प्रतिवेदनमा उल्लेख भए बमोजिम कृषि क्षेत्रमा मात्र ज्यालाआर्जक मजदुरहरू लगभग २० लाख छन् । कृषिका अतिरिक्त संगठित उद्योग, सेवा, पर्यटन, निजामती क्षेत्र, प्रहरी सेवा सहितका ज्यालाआर्जक तथा निर्माण यातायात घरेलु क्षेत्रसहितको अनौपचारिक क्षेत्रमाकार्यरतहरूको

उन्मादकै भए पनि सङ्घीयता नेपाली राजनीतिको वाध्यकारी परिणाम बन्ने निश्चितै भयो । मुलुकको आर्थिक अवस्था आत्मनिर्भर, पूँजीवादउन्मूख सामाजिक चेतना तथा राजनीतिक इमान भएका खण्डमा सङ्घीयतालाई नराम्रो भन्न मिल्दैन । तर सामन्ती सामाजिक चेतना बोकेका मानिसहरु ९५ प्रतिशत भन्दा बढी भएको नेपालजस्तो मुलुकमा सङ्घीयताले सकारात्मक परिणाम दिँदैन । प्रणाली जहिले पनि चेतनासँग जोडिएको हुन्छ । प्रणाली